Về đây thành Hoàng Đế – Lăng Võ Tánh


Thành Hoàng Đế (còn gọi là thành Đồ Bàn, hay thành Vijaya) thuộc xã Nhơn Hậu, huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định. Đây là kinh đô cuối cùng của vương quốc Chăm Pa, tồn tại từ thế kỷ XI đến thế kỷ XV. Những gì còn sót lại trong thành là các phế tích cặp voi đá, tường thành, cổng, cột cờ, hồ bán nguyệt… được hình thành trong nhiều giai đoạn lịch sử chồng lên nhau: giai đoạn vương triều Chăm Pa, triều Nguyễn nhà Tây Sơn, và quốc gia Việt Nam.

Nơi tinh tươm nhất trong thành Hoàng Đế hiện nay chính là lăng mộ Võ Tánh, một tướng quân bại trận đã tự thiêu với mong ước được bảo toàn lực lượng của đội quân mình, và yêu cầu đó đã được Trần Quang Diệu, tướng quân Tây Sơn chấp thuận. Đội quân của ông tan rã, lớp gia nhập quân thắng trận, lớp ở lại để dựng xây cuộc sống mới.

Nghĩa khí của Võ Tánh động lòng người, được nhân dân trong vùng xây mộ và thờ phụng. Lễ cúng Ông được diễn ra vào ngày 26/5 âm lịch hàng năm. Vào ngày này, trong mâm cơm cúng Ông sẽ không có món thịt nướng, vì tưởng nhớ tới cái chết do tự thiêu của Ông.

Người dân Bình Định cũng đã lưu truyền câu hát về cái chết anh dũng của Ông như sau:

Ngó lên ngọn tháp Cánh Tiên
Cảm thương quan Hậu thủ thiềng (thành) ba năm

Nếu là người yêu lịch sử, bạn có thể tham khảo thêm những chi tiết lý thú về thành Hoàng Đế, về Võ Tánh, về trận chiến giữa quân Nguyễn Ánh và nhà Tây Sơn trong thành Hoàng Đế xưa… trên Vietnamtourism.

Thành Hoàng Đế cách tháp Cánh Tiên chỉ vài trăm mét. Bạn vui lòng tham khảo hướng dẫn đường đi ở bài “Phong cách Bình Định của tháp Cánh Tiên“. Nếu không tìm được đường đến đây, bạn nhớ hỏi người dân là đường đến lăng mộ Võ Tánh, hoặc chỗ hai voi đá, hoặc tháp Cánh Tiên, chứ mà hỏi thành Hoàng Đế hay thành Đồ Bàn thì hiếm người biết lắm.

Tấm bia giới thiệu di tích thành Hoàng Đế

Tượng voi đá còn sót lại từ vương triều Chăm Pa

Một tượng khác ở kề bên, hai tượng này thành hai linh vật bảo vệ cho thành

Từ tượng voi đá dẫn vào cổng thành cũng khá xa

Các tường thành đã được khôi phục lại

Cổng thành

Khi mình vào đây có gặp chú bảo vệ làm việc ở di tích, chú nói hiện tại nơi này mở cửa miễn phí

Cột cờ

Lăng mộ và lầu Bát Giác thờ tướng bại trận Võ Tánh và Ngô Tùng Châu

Mộ Võ Tánh

Lầu Bát Giác

Hai bên lầu Bát Giác là hai hồ bán nguyệt, một hồ đang được che chắn để khai quật

Cây trong sân thành

6 thoughts on “Về đây thành Hoàng Đế – Lăng Võ Tánh

  1. Hi, An
    Bạn trẻ chịu khó tìm hiểu như vậy rất hay. Xin góp một ý nhỏ về từ ” bại trận” khi đề cập Tướng Võ Tánh, vì thấy lòng không vui khi bạn dùng từ này bởi vì Võ Tánh chấp nhận giữ thành, thu hút quân Tây Sơn để Nguyễn ánh đánh thành Phú Xuân. Bình Định là quê hương của Tây Sơn, nhưng lại là xây Lăng cho Võ Tánh- đối phương- đủ hiểu Võ Tánh sống như thế nào. Võ Tánh chọn tuẫn tiết để đừng đổ máu nữa, Ngô Tùng Châu uống thuốc độc vì muốn binh lực không bị thương vong và dân chúng khỏi cảnh đao binh chém giết. Thực sự quân Tây sơn thao lược nhưng cũng nhiều lần bị Võ Tánh phá trận và phải mất thời gian dài để công thành Bình định khi Võ Tánh trấn thủ. Bấy nhiêu đó đủ cho đời sau dùng từ ngữ chính xác với sự hiển hách của vị tướng tài. Võ Tánh tự châm ngọn lửa hóa thân để làm tín hiệu mở cửa thành. Tướng Trần Quang Diệu cảm kích sự trung dũng, khí khái của Võ Tánh tha cho quân binh. Sau này, nhờ đó mà Nguyễn Ánh cho đặc ân uống thuốc độc, khỏi bị voi xé như vợ con, theo Lịch sử nội chiến 1771-1802 của nhà sử học Tạ Chí Đại Trường.

    • Cảm ơn những thông tin quý báu của bạn, nhưng mình chỉ sử dụng từ ngữ phù hợp với kết quả lịch sử. Còn công trạng của ngài, cái tài cái đức của ngài, thì trời đất này biết, nhân dân biết, và mình cũng rất cảm động và quý trọng khi được nghe kể lại, nó sẽ không làm thay đổi sự cảm mến trong lòng người.

      Và thật ra, mình cũng không trẻ tuổi gì đâu.

  2. Có thời gian ông cùng nghĩa quân trong xứ nổi lên chiếm cả vùng Gò Công dưới tên Khổng Tước Nguyên võ.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s